Tükenmişlik sendromu aile yaşamını da etkileyebiliyor
Artan iş yükü, iş ve özel yaşam arasındaki sınırların silikleşmesi ve sürekli ulaşılabilir olma baskısı, tükenmişlik riskini artırabiliyor. Psikiyatri Uzmanı Dr. Talat Sarıkavak, tükenmişliğin depresyonla karıştırılabildiğine dikkat çekerek, iş stresinin eve taşınmaması ve ekran kullanımının sınırlandırılması gibi önerilerde bulundu.
Tükenmişlik sendromunun özellikle çalışma hayatındaki yoğun stres ve iş-yaşam dengesinin bozulmasıyla ortaya çıkabildiğini belirten Dr. Sarıkavak, gerekli önlemler alınmadığında fiziksel ve ruhsal sorunların da eşlik edebileceğini söyledi.
Sarıkavak, tükenmişliğin hafıza ve uyku sorunlarının yanı sıra mide-bağırsak şikayetleri, stresle ilişkili çeşitli fiziksel yakınmalar ve psikolojik sorunlarla birlikte görülebileceğini ifade etti.
Tükenmişliğe karşı 4 öneri
1. İş dışında size iyi gelen uğraşlara zaman ayırın
İş saatleri dışında farklı ilgi alanlarına yönelmenin zihinsel olarak yenilenmeye katkı sağlayabileceğini belirten Sarıkavak, düzenli yürüyüş, el sanatları, okuma grupları ve sosyal faaliyetler gibi uğraşların kişinin günlük yaşamındaki iş dışı kimliğini güçlendirebileceğini söyledi.
Gönüllülük ve sosyal sorumluluk çalışmalarının da kişinin kendini faydalı hissetmesine ve sosyal bağlarını güçlendirmesine katkı sağlayabileceği belirtildi.
2. Özellikle akşam saatlerinde ekran kullanımını azaltın
Yoğun ekran kullanımının uyku düzenini olumsuz etkileyebileceğine dikkat çeken Sarıkavak, özellikle akşam saatlerinde ekran maruziyetinin sınırlandırılmasını önerdi.
Uyku düzeninin korunmasının stresle başa çıkma açısından önemli olduğunu belirten Sarıkavak, düzenli uyku alışkanlığının günlük yaşamın bir parçası haline getirilmesi gerektiğini ifade etti.
3. Stresle baş etme becerilerinizi geliştirin
Farkındalık temelli uygulamaların stres ve duygusal tükenmişlikle baş etmede yardımcı olabileceğini belirten Sarıkavak, uzun süreli ve belirgin şikayetlerde profesyonel destek alınmasının önemine dikkat çekti.
Psikoterapinin kişinin olayları değerlendirme biçimi, mükemmeliyetçilik ve sınır koyma konusunda yaşadığı güçlükler üzerinde çalışmasına yardımcı olabileceğini belirten Sarıkavak, bu yöntemlerin daha sağlıklı başa çıkma becerilerinin geliştirilmesine katkı sağlayabileceğini söyledi.
4. İş stresini eve taşımamaya çalışın
Tükenmişliğin yalnızca kişinin çalışma hayatını değil, aile ilişkilerini de etkileyebileceğini belirten Sarıkavak, iş stresinin eve taşınmasının aile içindeki iletişimi olumsuz etkileyebileceğini söyledi.
Eve gelmeden önce gün içinde yaşanan iş stresinden zihinsel olarak uzaklaşmaya çalışmanın, evde iş konuşmaya ara vermenin ve aileyle geçirilen zamanı işten bağımsız değerlendirebilmenin önemli olduğunu ifade etti.
Sarıkavak, tükenmişlik belirtilerinin uzun sürmesi veya günlük yaşamı belirgin şekilde etkilemesi halinde uzman desteğine başvurulması gerektiğini de vurguladı.
